Treur Nederland!

Van de pest tot corona, van de Sint-Elisabethsvloed in 1421 tot de watersnood van 1953: Camerata Trajectina bezingt al deze rampen en geeft een fascinerend overzicht van Nederlandse rampliederen, inclusief een speciaal gecomponeerd coronalied.

Als mensen door een ramp worden getroffen, zoeken ze vaak troost bij elkaar. Minder bekend is dat er een lange traditie van rampliederen bestaat: door samen te zingen zochten mensen steun bij elkaar. In haar onderzoek naar de verwerking van rampen in Nederland stuitte Lotte Jensen, hoogleraar Nederlandse literatuur- en cultuurgeschiedenis aan de Radboud Universiteit Nijmegen,  op liederen over branden, overstromingen, droogte en insectenplagen. Samen met haar is een selectie van deze liederen op cd gezet. Zo ontstaat een fascinerend beeld van de manieren waarop mensen vroeger rampspoed verwerkten. 

“Rampliederen zijn een soort krant, ze beschrijven nauwkeurig wat er gebeurde en waren vroeger een middel om snel nieuws te verspreiden”, vertelt Lotte Jensen. De liederen staan bol van emotionele uitroepen, troostende woorden en leerrijke boodschappen. Maar ze zijn bovenal spectaculair: om de aandacht van het publiek vast te houden, wemelt het van de sensationele details over wat er precies is gebeurd. Drijvende lijken, ontredderde vluchtelingen en wonderbaarlijke reddingen: het passeert allemaal de revue. Met benefietliederen werd er soms geld ingezameld voor rampgebieden. 

Als het slotstuk van de cd klinkt ‘scenes uit ons lied’, een opdracht-compositie naar aanleiding van de coronapandemie. Dit lied op muziek van Willem Wander van Nieuwkerk en op tekst van voormalig Dichter des Vaderlands Ester Naomi Perquin heeft het ensemble speciaal laten componeren in de historische traditie van de rampliederen. Een lied dat de verwarring en de onzekerheid tijdens de beperkende lockdown in 2020 probeert te vangen. Bekijk het cd-boekje.

.